505, PRO-AGILITY, ILLINOIS VE T-TEST

Çeviklik ve Yön Değiştirme Testleri

505, Pro-Agility, Illinois ve T-Test sıklıkla “çeviklik testleri” olarak adlandırılsa da önemli bir terminoloji ayrımı vardır.

Sporcu gideceği yönü test başlamadan biliyorsa, birçok spor bilimi araştırmacısı bunu change of direction — yön değiştirme performansı olarak sınıflandırmaktadır.

Gerçek reaktif çeviklik ise bir ışık, rakip, top veya başka bir dış uyarana verilen karar ve hareket cevabını da içerir.

Türkiye'deki spor bilimi literatüründe Pro-Agility, T-Test, Illinois ve 505 gibi farklı parkurların birlikte değerlendirildiği çalışmalar bulunmaktadır.

505 Testi Nasıl Yapılır?

Klasik 505 düzeninde sporcu hızlanarak timing gate'i geçer, 5 metre ilerideki dönüş çizgisinden 180° döner ve zamanlama kapısına geri gelir. 505'in farklı versiyonlarının güvenilirliği de araştırılmıştır.

Parkur

Sağ ve Sol Dönüşleri Ayrı Ölçmek

Örnek:

Sağ = 2,38 sn

Sol = 2,53 sn

Mutlak zaman farkı:

0,15 sn

Karşılaştırma amacıyla simetrik yüzde farkı:

|Sağ − Sol| ÷ ((Sağ + Sol) ÷ 2) × 100

Sonuç ≈ %6,1

Buradaki değer yalnızca iki yön arasındaki performans farkını ifade eder.

Tek başına bu değer kullanılarak “sakatlık riski var” şeklinde tıbbi bir sonuç çıkarılmamalıdır.

505 Sağ-Sol Hesaplayıcı

Pro-Agility / 5-10-5 Testi

Pro-Agility çoğunlukla üç çizgi kullanılarak uygulanır.

Merkez çizgiden:

5 yard → ilk taraf

ardından:

10 yard → diğer taraf

ve:

5 yard → merkeze dönüş

gerçekleştirilir.

Toplam hareket mesafesi 20 yarddır.

Karabük Üniversitesi'nde yayımlanan akademik çalışmalarda da Pro-Agility parkurunun merkezden sağa ve sola 5 yard olacak şekilde kurulup başlangıç çizgisinde fotosel kullanıldığı görülmektedir.

Illinois Testi

Illinois testi daha uzun ve çoklu yön değiştirme içeren parkur testlerinden biridir.

Testin güvenilirlik ve geçerliliği uluslararası çalışmalarda değerlendirilmiştir.

T-Test

T-Test; ileri koşu, yana hareketler ve geri koşu gibi farklı hareket yönlerini içeren parkur testidir.

T-Test ve Illinois için test-tekrar güvenilirliğini inceleyen çalışmalar bulunmaktadır.

Test Sonuçlarını Karşılaştırırken

Aynı:

• parkur ölçüleri,
• yüzey,
• başlangıç pozisyonu,
• fotosel yeri,
• dönüş tekniği kuralları

kullanılmalıdır.

Farklı çeviklik/yön değiştirme testleri aynı fiziksel niteliği tamamen aynı biçimde ölçmediğinden bir sporcunun Illinois sonucu ile 505 sonucunu doğrudan birbirinin yerine kullanmak doğru değildir.

Türkiye'den Kaynaklar

Farklı Çeviklik Testleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
https://dergipark.org.tr/

Kastamonu Üniversitesi — Futbolcularda T-Test, 505 ve Reaktif Çeviklik
https://acikerisim.kastamonu.edu.tr/

Yalova Üniversitesi — RSI, T-Test, Illinois ve 505
https://dergipark.org.tr/tr/pub/yalovaspor/article/1262770

Dünyadan Kaynaklar

Stewart PF ve ark. Reliability of Pro-Agility, T-Test and 505
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23176602/

Lockie RG ve ark. 505 Change-of-Direction Test
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27227795/

Hachana Y ve ark. Illinois Agility Test Reliability
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23439329/

İlgili Otomatik Ölçüm Sistemleri

https://www.gamateknoloji.com/urun/fotoselli-kronometre-pc

https://www.gamateknoloji.com/urun/el-terminalli-pc-mobil-destekli-kablosuz-fotoselli-kronometre-sistemi